مهارت‌های ضروری اشتغال در مهندسی عمران

 مهارت‌های ضروری اشتغال در مهندسی عمران  

در این مقاله سعی شده است تا مهارت‌های ضروری اشتغال در مهندسی عمران و مشاغل مرتبط با آن ارائه گردد. همچنین در خصوص ویژگی های شغلی، و نرم افزارهای کاربردی و به طور کلی ملزومات مورد نیاز جهت حصول موفقیت حرفه ای در دستور کار قرار گرفته است. با ما همراه باشید…

مقدمه:

اصولا مهندسی عمران در کشورهای در حال توسعه نظیر ایران و در مقایسه با بسیاری از رشته‌ها، گزینه‌های شغلی زیادی دارد. از طرف دیگر با توجه به توسعه کمی مراکز آموزش عالی در کشور، هر ساله شاهد ورود تعداد زیادی دانشجو، فارغ‌التحصیل شدن بسیاری دیگر و در نتیجه حجم بالای تقاضا جهت کسب موقعیت‌های شغلی مناسب هستیم. که در کنار برخی سوء مدیریت‌ها، به جای فرصت، تبدیل به معضلی برای کشور شده است. بالطبع با توجه به شرایط مذکور هر دانشجوی مهندسی عمران نمی‌تواند فرصت‌های شغلی مناسبی داشته باشد. شرکت‌های عمرانی به دنبال یک نیروی توانا و کارآمد با ویژگی‌های برتر هستند، نه صرفا یک مدرک بدست حتی از نوع ممتاز آن. لذا صرفا تکیه بر آموخته های دانشگاهی یکی از اشتباهات مهلکی است که آینده شغلی یک مهندس عمران را با چالش مواجه کرده و گزینه های شغلی مناسب را از وی سلب می نماید.

 

فرصت های شغلی مهندسین عمران:

تنوع زیاد مشاغل یکی از مزایای رشته مهندسی عمران است، به طوری که امکان استخدام در وزارت‌خانه ها و نهادهای دولتی و اشتغال در شرکت‌های پیمانکاری و پروژه های اجرایی تا شرکت‎‌های مشاور جهت طراحی سازه‌های مختلف و نظارت بر روند عملیات اجرایی، تدوین برنامه های زمانبندی و کنترل پروژه، امور علمی و تحقیقاتی و حتی کارشناسی دادگستری از جمله مشاغل انتحابی یک مهندس عمران شناخته می‌شود.

  • شرکت‌های پیمانکاری

  1. مهندسان شاغل در دفتر مرکزی شرکتمران
  2. مهندسان شاغل در پروژه‌های اجرایی
مهندسان شاغل در دفتر مرکزی:
  • سرپرست دفتر فنی
  • کارشناس دفتر فنی
مهندسان شاغل در پروژه های اجرایی:
  • سرپرست دفتر فنی کارگاه
  • کارشناس دفتر فنی

با توجه به عنوان های مذکور و وظایف هر یک، تعریف چند اصطلاح در همین رابطه ضروری می‌باشد:

  • اردر:

پس از انجام مراحلی از کار که با انجام مرحله بعدی پوشیده می شود، اخذ تاییدیه ناظر پروژه جهت ادامه روند عملیات اجرایی ضروری است. به عنوان مثال پس از اجرای آرماتور بندی هر یک از عناصر سازه ای مثل پی، ستون و … ،  اردر مربوطه مبنی بر تکمیل عملیات مذکور و تعیین تاریخ بتن ریزی از طرف پیمانکار تهیه می شود. پس از بازدید و رفع نقایص احتمالی تعیین شده از طرف دستگاه نظارت و تایید نهایی کار، بتن‌ریزی در موعد مقرر انجام می‌گردد. اردرها یکی از مدارک مهم پروژه محسوب شده و تهیه آنها یکی از وظایف اصلی دفتر فنی است که باید در موعد مقرر به نحو مطلوب انجام شوود زیرا هر گونه تاخیر در این مورد موجب تاخیر  در روند عملیات اجرایی می‌گردد.

  • گزارش پیشرفت روزانه، هفتگی و ماهیانه

معمولا جهت ثبت وقایع روزانه هر کارگاه ساختمانی، فعالیت های صورت گرفته، تعداد عوامل اجرایی، مصالح وارده و امثال آن اقدام به تهیه گزارش پیشرفت روزانه می‌گردد. گزارش های مذکور در پایان هر روز کاری توسط کارشناسان دفتر فنی تهیه شده و پس از امضای دستگاه نظارت مقیم در زونکن هایی به صورت مدون در کارگاه نگهداری می شود. این گزارش ها درصورت بروز اختلافات احتمالی بین پیمانکار و کارفرما جهت بررسی مشکلات موجود کارگاه و علل تاخیرات بسیار راهگشا می باشد.

  • نقشه های ازبیلت( چون ساخت)

در انتهای ساخت هر پروژه، وضعیت موجود از لحاظ ابعاد، مختصات و موقعیت عملیات اجرایی ترسیم شده که به نقشه های چون‌ساخت یا ازبیلت موسوم است. به عبارت دیگر نقشه های ازبیلت، نمایی از وضعیت موجود پروژه بوده که بسته به دقت نقشه‌ها و کیفیت اجرا ممکن است با نقشه های اجرایی مصوب تا حدودی متفاوت باشد. در برخی از پروژه های بزرگ نیز طبق دستور کارفرما در انتهای هر فاز نقشه های ازبیلت توسط پیمانکار تهیه شده تا برای اجرای مراحل بعدی مورد استفاده قرار گیرد. این نقشه ها یکی از مدارک مهم پروژه محسوب شده و باید به دقت تهیه و بایگانی گردد.

  • نقشه‌های شاپ دراوینگ:

معمولا قبل از شروع عملیات ساخت مخصوصا در مرحله اسکلت و در مواردی قالب‌بندی و نازک کاری، نحوه برش قطعات، شیوه جوشکاری، ابعاد و اندازه اعضا یا مثلا نحوه اجرای کف‌سازی و چیدمان مصالح بر روی نقشه ترسیم شده که به نقشه‌های شاپ معروف هستند.

هدف از تهیه نقشه شاپ، کاهش خطا و افزایش سرعت ساخت و مونتاژ است. این نقشه ها توسط پیمانکار تهیه و پس از تایید مشاور و کارفرما ملاک عمل قرار می گیرد.

  • دستور کار و صورت جلسات :

در مواردی خارج از موضوع قرارداد و یا مواردی که ردیفی در فهرست منضم به پیمان برای آن در نظر گرفته نشده، دستور کارهایی بنا به تشخیص مشاور و با تایید کارفرما به پیمانکار داده می شود.

دستورکارها و صورت جلسات به دلیل وجود بار مالی جزء مدارک مهمی هستند که باید تا انتهای پروژه و تسویه حساب نهایی حفظ گردد.

  • مکاتبات اداری:

انجام مکاتبات اداری کارگاه با دفتر مرکزی، دستگاه نظارت مقیم و یا سایر ارکان پروژه یکی از وظایف مهم دفتر فنی است که قطعا سهل انگاری و بی دقتی در آن موجب بروز نتایج  ناخوشایندی خواهد بود.

  • مهندسان امور اجرایی کارگاه:

  • سرپرست کارگاه
  • مهندس یا تکنسین اجرا
  • شرکت‌های مشاور :

  1. مهندسان شاغل در دفتر مرکزی شرکت
  2. مهندسان شاغل در پروژه های اجرایی
مهندسان شاغل در دفتر مرکزی:
  • سرپرست دفتر فنی
  • طراح سازه
  • طراح معمار
  • طراح تاسیسات مکانیکی و برقی
  • مدیر پیمان و رسیدگی
  • استخدام در دوایر دولتی:

امکان استخدام در ادارات دولتی مثل وزارت‌خانه‌ها و سازمان های مرتبط سازمان نظام مهندسی شهرداری ها دفاتر خدمات الکترونیک شهر و نظایر آن برای مهندسان عمران و معماری فراهم است. تدوین قوانین مرتبط پیگیری و نظارت بر فعالیت سایر دستگاه ها حسب شرح وظایف، تنظیم نامه نگاری های اداری و به طور کلی امور دفتری متناسب با دستگاه مربوطه از وظایف ایشان محسوب می‌گردد. معمولا ارتقای وضعیت کاری در این گونه سیستم ها با کندی انجام شده و عدم تنوع فعالیت ها، پشت میز نشینی و در برخی موارد سرو کار داشتن با ارباب رجوع از ویژگی های آن محسوب می شود.

  • امور علمی و تحقیقاتی:

جنبه های علمی و تحقیقاتی یکی از مهمترین موارد موثر در ارتقای رشته مهندسی عمران است. تحقیق بر روی سیستم های سازه ای جدید مکانییزم های استهلاک انرژی میراگرهای نوین و مصالح با ویژگی های خاص تنها بخشی از مواردی است که همواره مد نظر محققین مختلف قرار گرفته است. لذا یکی از بازارهای اشتغال برای مهندسین عمران علاقه مند به امور علمی پژوهشی و تحقیقاتی، توانایی انجام مدلسازی عددی موارد مذکور جهت  شرکت های دانش بنیان مجریان  فعال در زمینه مباحث، مقاوم سازی لرزه‌ای و یا شرکت های ساخت میراگرهای لرزه ای و یا شرکت های ساخت میراگرهای انرژی  و مصالح نوین جهت ارائه فناوری های جدید و یا تولید مقالات علمی با استفاده از نرم افزارهای اجزای محدود است.

  • کارشناس رسمی دادگستری:

موارد مرتبط به حوزه راه و ساختمان یکی از دعاوی شایع در مراجع حقوقی به شمار رفته که بالطبع استفاده از نظرات کارشناسی مهندسین عمران مجرب، غیر قابل اجتناب است. معمولا هر چند سال یکبار آزمونی توسط کانون کارشناسان رسمی دادگستری و یا مرکز امور وکلا و کارشناسان قوه قضائیه برگزار شده که پس از قبولی در آن عبور از مراحل مصاحبه علمی و اعتقادی، اخذ استعلامات ۳ گانه و گذراندن دوره های کارآموزی به تعدادی از افراد برگزیده مجوز کارشناسی اعطا می شود.

 

  • مهارت های ضروری یک مهندس عمران:

  • سطح علمی مناسب
  • توانایی مدیریت پروژه
  • قدرت ذهنی بالا
  • بیان رسا و شیوا
  • آشنایی با اصول نامه نگاری و مکاتبات اداری
  • تسلط به زبان انگلیسی
  • آشنایی کامل با مباحث نظام مهندسی
  • تسلط به نشریات سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور و برنامه و بودجه
  • مهارت در متره و برآورد و مقادیر کار
  • تسلط به فهرست بها
  • آشنایی با نقشه های اجرایی معماری، سازه ، تاسیسات برقی و مکانیکی
  • مهارت در مراحل اجرایی پروژه های عمرانی
  • حضور در دوره های جوشکاری و بازرسی جوش
  • آشنایی با مباحث نقشه برداری
  • تسلط به نرم افزارهای تخصصی مهندسی عمران

برای آشنایی بیشتر با مهارت های ضروری جهت اشتغال در مهندسی عمران و اطلاع از نکات تجربی و ضوابط و استانداردهای ضروری در این رشته، آشنایی با فرصت های اشتغال و روش های جستجوی شغل، نرم افزارهای کاربردی در حوزه مهندسی عمران و همچنین  آشنایی با آموزش نقشه خوانی، آشنایی با اصول کلی متره و برآورد و تهیه صورت وضعیت و به طور کلی آشنایی با مراحل مختلف اجرای یک پروژه عمرانی توصیه می شود حتما کتاب “مهارت های ضروری اشتغال در مهندسی عمران” انتشارات نوآور را مطالعه نمایید.

موفق باشید.
فاطمه صالحی

انتشارات نوآور

ناشر تخصصی کتاب‌های نظام مهندسی

0 نظر در مورد «مهارت‌های ضروری اشتغال در مهندسی عمران»

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *